Bài giảng Phương pháp nghiên cứu khoa học: Chương 2 - TS. Nguyễn Minh Hà

Bài giảng Phương pháp nghiên cứu khoa học: Chương 2 - TS. Nguyễn Minh Hà

Thể loại: Báo cáo khoa học
Lượt xem: 103,577Lượt tải: 7Số trang: 10

Mô tả tài liệu

Chương 2 của bài giảng giúp người học biết cách chọn đề tài và xác định vấn đề nghiên cần nghiên cứu (NC). Nội dung của chương này gồm có: Điều kiện để chọn đề tài, quá trình chọn đề tài, xác định vấn đề NC, xác định câu hỏi NC, xác định mục tiêu NC, giả thuyết NC/Tiên đề NC, đánh giá vấn đề NC. Mời các bạn cùng tham khảo.

Tóm tắt nội dung

CHƯƠNG N ĐỀ TÀĐỀ TÀI I VÀ XÁVÀ XÁC ĐC ĐỊỊNH NH VVẤẤN N ĐỀ ĐỀ NGHIÊN CNGHIÊN NGUYÊ ̃N MINH ðH DUNGI DUNG � Điều kiện để chọn đề tài � Quá trình chọn đề tài � Xác định vấn đề NC �Xác định câu hỏi NC � Xác định mục tiêu NC � Giả thuyết NC / Tiên đề NC � Đánh giá vấn đề NC GIỚI THIỆU CÁC ĐỀ TÀI CỦA CÁC KHÓA . ĐIĐIỀỀU KIU KIỆỆN N CHỌCHỌN N ĐỀ TÀĐỀ TÀII 1. Thích thú và liên quan 2. Tính lâu bền: Thời gian thực hiện đề tài bao lâu? Đề tài dễ bị lạc hậu? Số liệu có lạc hậu không? ... 3. Độ rộng (độ lớn) của các câu hỏi NC 4. Sự tương xứng (đầy đủ) của đề tài 5. Tiếp cận: Đối tượng NC, dữ liệu, ... 6. Có ảnh hưởng chính trị nào không? Đề tài có gây trong tổ chức không? Hay có liên quan đến vấn đề tranh cải gì mà ảnh hưởng đến NC của Rủi ro và an toàn 8. Nguồn lực: thư viện, phần mềm sử dụng, kỹ năng, . QUÁ TRÌQUÁ TRÌNH NH CHỌCHỌN N ĐỀ TÀĐỀ TÀII Quá trình 6 bước như sau: 1. XĐ chủ đề rộng 2. Quyết định phạm vi NC 3. Suy nghĩ để tìm cách giải quyết các vấn đề, câu hỏi nan Vẽ sơ đồ và cấu trúc các vấn đề 5. Thực hiện 1 sự thăm dò/khảo sát trước 6. Trình bày/hình thành câu hỏi . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH VNH VẤẤN N ĐỀ ĐỀ NCNC Vấn đề NC (research problem) là gì? Một vấn đề NC nói chung là đề cập đến vài khó khăn mà người NC phải trãi qua về mặt lý thuyết lẫn thực tế, và muốn đạt được 1 giải pháp/lời giải cho vấn đề ta có thể trình bày các thành phần của 1 vấn đề NC như: - Phải có cá chức mà có khó khăn hay có vấn đề - Phải có 1/vài mục tiêu cần đạt được - Có nhiều cách khác nhau để đạt được mục tiêu - Vẫn còn nghi vấn đối với người NC liên quan đến lựa chọn Phải có môi trường mà vấn đế đó liên quan đến. Vì vậy, 1 vấn đề NC là vấn đề mà đòi hỏi người NC phải tìm ra tốt nhất cho vấn đề đó và phải tìm ra cách/hành động để đạt được mục tiêu tối ưu trong môi trường của vấn đề . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH VNH VẤẤN N ĐỀ ĐỀ NCNC Lưu ý khi lựa chọn vấn đề NC (chọn đề tài) - Thích thú với vấn đề đó - Khó tìm ra lời giải cho vấn đề NC/ vấn đề đang còn tranh cải. - Phải có ý nghĩa thực tiễn/có đóng góp - Vấn đề phải cụ thể - Có thể thu thập được số liệu - Có thể rút ra được bài học từ NC của mình - Trình bày vấn đề 1 cách rõ ràng, ngắn gọn và chính . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH VNH VẤẤN N ĐỀ ĐỀ NCNC Các kỹ thuật để XĐ vấn đề NC - Trình bày vấn đề trong nghĩa rộng: Quan sát/NC sơ bộ/có thể làm pilot các tìm hiểu qua cơ quan Hiểu bản chất của vấn đề NC: trao đổi chuyên gia/bạn bè/... - Tìm kiếm cơ sở lý thuyết sẳn có: để tìm ra các gaps trong lý thuyết, thực tế, ... Và những hạn chế trong các NC trước. Từ đó, đề ra cách tiếp cận mới, các NC mới, giải pháp mới để giải quyết vấn đề NC. - Phát triển ý tưởng thông qua thảo luận: bạn gia/... Đây gọi là survey về vấn đề NC, các kỹ thuật giải quyết, giải pháp, ... - Cuối cùng, là nói lại (XĐ) vấn đề NC cho phù hợp với NC của . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH VNH VẤẤN N ĐỀ ĐỀ NCNC Ví dụ về kỹ thuật xác định vấn đề NC: Vấn đề NC theo nghĩa sao năng suất lao động ở Nhật cao hơn ở Ấn Độ ?” “Các nhân tố nào làm năng suất lao động trong các ngành công nghiệp sản xuất của Nhật trong giai đoạn 1971-1980 cao hơn năng suất lao động trong các ngành công nghiệp sản xuất của Ấn Độ ?” “Năng suất lao động trong giai đoạn 1971-1980 ở Nhật cao hơn mức nào so với ở Ấn Độ trong 15 ngành sản xuất công nghiệp? Các nhân tố nào làm cho sự khác biệt năng suất lao động trong các ngành giữa 2 quốc . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH CÂU NH CÂU HỎHỎI NCI NC • NC 1 vấn đề là tìm ra câu hỏi cho vấn đề đó. Do đó, đặt câu hỏi là cách tốt nhất để xác định vấn đề NC • Câu hỏi có thể rút ra trực tiếp từ vấn đề NC. • Có nhiều câu hỏi cho 1 vấn đề NC • Từ câu hỏi NC, cụ thể hóa và chi tiết hóa thành câu hỏi điều tra (lấy dữ liệu). • Để có được thông tin, số liệu cụ thể, cần có các câu hỏi đo . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH CÂU NH CÂU HỎHỎI NCI NC Bước Nội dung 1 Vấn ñê ̀ NC Các vấn ñê ̀ gì quan tâm, lo ngại? 2 Mu ̣c tiêu NC Làm sao ñê ̉ giảm thiê ̉u các tác ñô ̣ng xấu cu ̉a vấn ñê ̀? Làm sao ñê ̉ tạo ra các cơ hô ̣i mới? 3 Câu hỏi NC Các hành ñô ̣ng nào co ́ thể giu ́p chỉnh sửa các vấn ñê ̀ hoặc khai thác ñược các cơ hội, hành ñô ̣ng nào nên ñược cân nhắc? 4 Câu hỏi ñiê ̀u tra Vấn ñê ̀ cần biê ́t ñê ̉ lựa cho ̣n các hành ñô ̣ng từ các hành ñô ̣ng co ́ thể áp du ̣ng? 5 Câu hỏi ño lường Vấn ñê ̀ nào cần hỏi hoặc quan sát ñê ̉ tin cần biê ́t? 6 Quyê ́t ñịnh giải pháp Hành ñô ̣ng nào ñược kiê ́n nghị dựa trên phá từ . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH CÂU NH CÂU HỎHỎI NCI NC Ví dụ 1: 1 Vấn ñề NC Tăng trưởng doanh nghiệp ởVN 2 Mục yếu tố tác ñô ̣ng ñến tăng trưởng doanh nghiệp ở VN ðề xuất các giải pháp ñể thúc ñẩy tăng trưởng DN ở VN 3 Câu ở VN có tăng trưởng hay không trong thời gian vừa qua? - Các yếu tố bên trong DN (quy mô, ngành nghề hình thức sở hữu DN, lợi nhuận, năng suất ...) và các yếu tố bên ngoài (lạm phát, tỷ giá, ...) ảnh hưởng như thế nào ñến tăng trưởng DN ởVN? - Các yếu tố này tác ñộng như thế nào ñến . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH CÂU NH CÂU HỎHỎI NCI NC Ví dụ 2: 1 Vâ ́n ñê cân nợ và giá tri ̣ doanh nghiê ̣p ởVN 2 Mục NC ta ́c ñộng của ñòn cân nợ ñê ́n giá tri ̣ ̣p ởVN - ðê ̀ xuâ ́t ca ́c giải pháp vê ̀ ñòn cân nợ ñê ̉ tăng giá tri ̣ DN ởVN 3 Câu Ti ̀nh hình ñòn cân nợ của ca ́c DN VN như thế na ̀o? - ðòn cân nợ ta ́c ñộng như thê ́ nào ñê ́n giá Mức ñộ ta ́c ñộng của ñòn cân nợ ñê ́n giá . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH CÂU NH CÂU HỎHỎI NCI NC Ví dụ 3: 1 Vâ ́n ñê ̀ NC Ca ́c yê ́u tố ta ́c ñộng ñê ́n giá cổ phiê ́u ̣p ta ̣i thời ñiê ̉m IPO 2 Mục Xác ñi ̣nh ca ́c yê ́u tố ta ́c ñộng ñê ́n giá cổ phiê ́u ta ̣i thời ñiê ̉m IPO - ðê ̀ xuâ ́t ca ́c giải pháp liên quan ñê ́n giá cổ phiê ́u DN 3 Câu Ti ̀nh hình IPO ởVN như thê ́ nào? - Các yếu tố na ̀o ta ́c ñộng ñê ́n giá cổ phiếu ta ̣i thời ñiê ̉m IPO? - Mức ñộ ta ́c ñộng của ca ́c yê ́u tố . XÁXÁC ĐC ĐỊỊNH CÂU NH CÂU HỎHỎI NCI NC Ví dụ 4: 1 Vâ ́n ñê quan hệ giữa lợi nhuâ ̣n và tăng trưởng ̣p ởVN. 2 Mục Xác ñi ̣nh mối quan hệ qua la ̣i giữa lợi nhuâ ̣n và tăng trưởng doanh ðê ̀ xuâ ́t ca ́c giải pháp liên quan ñê ́n ta ́c ñộng của lợi nhuâ ̣n ñê ́n tăng trưởng và ngược la ̣i. 3 Câu Lợi nhuận ta ́c ñộng ñê ́n tăng trưởng DN như thê ́ na ̀o? - Tăng trưởng ta ́c ñộng ñê ́n lợi nhuận như thê ́ na ̀o? - Mức ñộ ta ́c ñộng qua la ̣i cu ̉a chúng như thê ́ na . MỤMỤC TIÊU NCC TIÊU NC - Mục tiêu NC để giúp người đọc biết chính xác mục tiêu NC bạn muốn đạt được. Tránh viết mục tiêu này nhưng giải quyết vấn đề khác. - Mục tiêu được viết chính xác và sẽ dẫn tới nhưng kết quả có thể quan sát được. Tránh viết chung chung (tổng quát) không hơn gì phát biểu về ý định NC. - Từ câu hỏi NC chúng ta có thể đạt ra mục tiêu NC lại. Do đó, mục tiêu NC phải: - Cụ thể Có thể đo lường Có thể đạt được Thực tế phù hợp với thời gian, khả năng và thực tế đề hoàn thành NC đúng hạn không? - Đúng lúc (timely): Có thể đạt được tất cả các mục tiêu NC trong khung thời gian bạn đã đạt ra . GIẢ GIẢ NCT NC/ / TIÊN TIÊN ĐỀ ĐỀ NCNC//NC NC TÌTÌM M HIHIỂỂU VU VẤẤN N ĐỀĐỀ 1. GIẢ THUYẾT NC: - Đưa ra giả thuyết NC, dựa vào .... - Kiểm định giả thuyết (chấp nhận hay bác bỏ), dựa vào các thông tin, dữ thuyết có thể rút ra từ câu hỏi NC, nên: - Là 1 câu khẳng định - Phạm vi giới hạn - Là một câu phát biểu về mối quan hệ giữa các biến số - Có ý nghĩa rõ ràng - Phù hợp với giả thuyết - Được diễn tả một cách thích hợp với các thuật ngữ chính xác. Ví dụ: . GIẢ GIẢ NCT NC/ / TIÊN TIÊN ĐỀ ĐỀ NCNC//NC NC TÌTÌM M HIHIỂỂU VU VẤẤN N ĐỀĐỀ 2. TIÊN ĐỀ NC: - Thay vì đưa ra giả thuyết NC, chúng ta tập trung vào tiên đề NC. - NC xoay quanh tiên đề NC và đưa ra giải pháp kiến nghị. Ví dụ: Vấn đề NC: Cung cấp tín dụng cho nông dân đề NC: - Nhà nước đưa ra các chương trình cung cấp tín dụng cho nông dân cung cấp tín dụng không đúng đối tượng là nông dân nghèo - Do đó, chương trình cung cấp tín dụng của nhà nước thực đúng đối tượng. NC của chúng ta là tìm ra các nguyên nhân vì sao chương cung cấp tín dụng đúng đối tượng và tìm ra giải pháp . GIẢ GIẢ NCT NC/ / TIÊN TIÊN ĐỀ ĐỀ NCNC//NC NC TÌTÌM M HIHIỂỂU VU VẤẤN N ĐỀĐỀ 3. NC TÌM HIỄU VẤN ĐỀ: - Thay vì đưa ra giả thuyết NC, hay tiên đề NC, NC của chúng ta có thể tìm hiểu 1 vấn đề nào đó. Ví dụ: -Mục đích của NC là xem xét và đánh giá hệ thống kế toán ở Mỹ và có thể áp dụng ở VN hay đích của NC là tìm hiểu thị trường chứng khoán Nhật bản để tìm ra các khía cạnh có thể áp dụng cho thị trường chứng khoán ở . ĐĐÁÁNH NH GIÁ GIÁ VVẤẤN N ĐỀ ĐỀ NCNC Việc đánh giá vấn đề NC để quyết định tiếp tục hay không. Các câu hỏi đặt ra 1. Tính khả thi của đề tài • Có phù hợp với kiến thức không? • Có phù hợp với nguồn tài liệu/số liệu mà có thể có hoặc thu thập không? • Có thể được XD trên lý thức/kinh nghiệm • Có thể tiến hành trong điều kiện có các hạn chế: Thời gian, nguồn lực và tiền bạc. 2. Tầm quan trọng của đề tài: • Vấn đề có quan trọng không? Cụ thể không? • Có ý nghĩa về chính sách/lý pháp không? • Có phù hợp với chuyên ngành đang học không? 3. Sở thich cá nhân: • Có quan tâm/thích thú với đề tài không? • Có giúp thăng tiến trong học tập/nghề nghiệp không? • Có thu hút sự quan tâm của người đọc không? • Có được chấp nhận trong lĩnh vực mà chúng ta đang học ttậậpp: : MMỗỗii họhọcc viênviên phảphảii suysuy nghinghĩ ̃ 1 1 đêđề ̀ tàtàii, , . TênTên đêđế ́ . VVấấnn đêđề ̀ . CâuCâu hỏhỏii . MụMụcc tiêutiêu . CáCáchch titiếếpp ccậậnn ddưữ ̃ liliệệuu youThank