Giáo án Sinh học 10 - Bài 31: Tập tính của động vật

Thể loại: Giáo án điện tử
Lượt xem: 34,480Lượt tải: 5Số trang: 8

Mô tả tài liệu

Mời quý thầy cô và các bạn tham khảo Giáo án Sinh học 10 - Bài 31: Tập tính của động vật để nâng cao kĩ năng và kiến thức soạn giáo án theo chuẩn kiến thức, kỹ năng trong chương trình dạy học. Giáo án Sinh học 10 - Bài 31: Tập tính của động vật được soạn với hình thức 2 cột phù hợp quy định bộ GD và nội dung súc tích giúp học sinh dễ dàng hiểu bài học hơn.

Tóm tắt nội dung

Trường PTTH Nguyễn Du GVHD: Cô Lê Thị Cẩm Bình SVTT: Hồ Thị Diễm Thúy Khoa Sinh Học Trường ĐHSP TP HCM Lớp giảng dạy: Lớp 10 ------------ GIÁO ÁN GIẢNG DẠY Bài 31: TẬP TÍNH CỦA ĐỘNG VẬT I. Mục tiêu bài học: Qua bài này HS cần đạt được: 1. Kiến thức - Trình bày được định nghĩa tập tính. - Phân biệt được tập tính bẩm sinh và tập tính học được. - Nêu được cơ sở thần kinh của tập tính. 2. Kỹ năng Rèn luyện kỹ năng đọc SGK và tìm hiểu thông tin từ sách báo, internet. Kỹ năng trình bày, phân tích, nhận xét một vấn đề. Kỹ năng làm việc nhóm. Kỹ năng liên hệ thực tiễn, ứng dụng thực tế. 3. Thái độ Học sinh tích cực tham gia đóng góp ý kiến xây dựng bài học. II. Trọng tâm bài  Phân biệt được khái niệm tập tính bẩm sinh và tập tính học được.  Giải thích được cơ sở thần kinh của tập tính. III. Phương pháp - Phương pháp SGK- hỏi đáp. - Phương pháp làm việc nhóm. III. Tiến trình bài dạy 1. Ổn định lớp 2. Kiểm tra bài cũ 3. Bài mới HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HỌC SINH NỘI DUNG ( Cho HS xem tranh) Yêu cầu HS kết hợp tranh và nghiên cứu SGK và cho biết khái niệm tập tính là gì? Cho ví dụ về tập tính?Nghiên cứu SGK cho biết có mấy loại tập tính? Đó là những loại nào? - Tập tính bẩm sinh là gì? Cho ví dụ về tập tính bẩm sinh. - Tập tính học được là gì? Cho ví dụ về tập tính học được. - Ngoài hai loại tập tính trên ta còn có loại tập tính nào khác? Cho ví dụ về loại tập tính đó? - Hãy cho biết các tập tính nào dưới đây là tập tính bẩm sinh, tập tính học được:Câu 1:Đến thời kì sinh sản, tò vò cái đào một cái hố trên mặt đất để làm tổ rồi bay đi bắt một con sâu bướm, đốt cho sâu bị tê liệt, rồi bỏ vào tổ. Tiếp đó, tò vò cái đẻ trứng vào tổ và bịt tổ lại. Sau một thời gian, tò vò con nở từ trứng ra và ăn con sâu. Các tò vò cái con lớn lên lặp lại trình tự đào hố và đẻ trứng như tò vò mẹ (dù không nhìn thấy các tò vò cái khác làm tổ và sinh đẻ). Câu 2:Chuồn chuồn bay thấp thì mưa, bay cao thì nắng, bay vừa thì râm (ca dao). Câu 3:Khi nhìn thấy đèn giao thông chuyển sang màu đỏ, những người qua đường dừng lại. Đáp án:Câu 1: Tập tính đó của tò vò là tập tính bẩm sinh, không cần học tập, sinh ra là có, đặc trưng cho loài. Câu 2: Là tập tính bẩm sinh vì không cần phải qua học tập. Câu 3: Là tập tính học được vì phải qua học tập mới có. - Nghiên cứu SGK cho biết cơ sở thần kinh của tập tính là gì?- Các phản xạ được thực hiện thông qua đâu?- HS tiếp tục nghiên cứu SGK hoàn thành sơ đồ cơ sở thần kinh của tập tính . (GV gọi cá nhân HS trả lời)- Mức độ phức tạp của tập tính phụ thuộc vào yếu tố nào? Tại sao? Cơ sở thần kinh của tập tính bẩm sinh: - Nghiên cứu SGK cho biết cơ sở thần kinh của tập tính bẩm sinh là gì?- Tính chất của phản xạ không điều kiện là gì? (bẩm sinh, di truyền, mới sinh ra đã có...)- Trình tự của những phản xạ không điều kiện trong tập tính bẩm sinh được quy định bởi nhân tố nào?- Tập tính bẩm sinh do gen qui định điều này giúp tập tính bẩm sinh có đặc điểm gì nổi bật?2. Cơ sở thần kinh của tập tính học được:- Nghiên cứu SGK cho biết cơ sở thần kinh của tập tính học được là gì?- Thực chất của quá trình hình thành tập tính học được là gì? - Tập tính học được có đặc điểm gì nổi bật so với tập tính bẩm sinh?- Tập tính học được phụ thuộc vào những yếu tố nào? Tại sao? - Tập tính học được phụ thộc vào tuổi thọ như thế nào?- Có phải tất các tập tính ở động vật đều là kết quả hoạt động của hệ thần kinh không ? Lấy ví dụ? ( một số tập tính của ĐV như tập tính sinh sản, ngủ đông là kết quả phối hợp hoạt động của HTK và hệ nội tiết).- Dựa vào mức độ tiến hoá của hệ thần kinh và tuổi thọ của động vật, giải thích tại sao ở động vật có hệ thần kinh dạng lưới và hệ thần kinh dạng chuỗi hạch các tập tính hầu hết là tập tính bẩm sinh? 9 HTK có cấu tạo khá đơn giản, số lượng các TBTK không nhiều việc học tập thấp, tuổi thọ ngắn). - Tại sao người và động vật có hệ thần kinh phát triển có rất nhiều tập tính học được? (Tập tính ngày càng hòan thiện do học tập được bổ sung ngày càng nhiều và càng chiếm ưu thế so với so với phần bẩm sinh. HTK phát triển, có tuổi thọ dài). Bài 31: TẬP TÍNH CỦA ĐỘNG VẬTI. Tập tính là gì?Khái niệm Tập tính là chuỗi phản ứng của động vật trả lời kích thích từ môi trường (bên trong hoặc bên ngoài cơ thể), nhờ đó động vật thích nghi với môi trường sống và tồn tại. Ví dụ - Chuột nghe tiếng mèo kêu là bỏ chạy - Người đi đường thấy đèn đỏ thì dừng lạiII. Phân loại tập tính:Có thể chia thành 2 loại: 1. Tập tính bẩm sinhKhái niệm: Tập tính bẩm sinh là loại tập tính sinh ra đã có, được di truyền từ bố mẹ đặc trưng cho loài. Ví dụ: + Nhện giăng lưới + Chó con mới sinh ra chúng đều biết định hướng và tìm bầu sữa mẹ để bú. 2. Tập tính học đượcKhái niệm: Tập tính học được là loại tập tính được hình thành trong quá trình sống của cá thể, thông qua học tập và rút kinh nghiệm. Ví dụ: + Nai bỏ chạy khi thấy người + Người tham gia giao thông gặp đèn đỏ thì dừng lại.☺Lưu ý:Nhiều tập tính ở động vật có cả nguồn gốc bẩm sinh và học được. Ví dụ: +Tập tính mèo bắt chuột +Tập tính xây tổ của chim + Tập tính mổ thức ăn của gà con… III. Cơ sở thần kinh của tập tính:- Cơ sở của tập tính là các phản xạ thực hiện qua cung phản xạ. Sơ đồ sgk - Mức độ phức tạp của tập tính phụ thuộc vào số lượng xináp trong cung phản xạ.1. Cơ sở thần kinh của tập tính bẩm sinh:- Là chuỗi phản xạ không điều kiện. - Trình tự phản xạ trong hệ thần kinh do kiểu gen qui định.- Thường rất bền vững, không thay đổi.Cơ sở thần kinh của tập tính học được:– Là chuỗi phản xạ có điều kiện.– Được hình thành trên cơ sở hình thành các mối liên hệ mới giữa các nơron là cơ sở để giải thích tại sao tập tính học được có thể thay đổi. - Sự hình thành tập tính học được phụ thuộc mức độ tiến hóa của hệ thần kinh và tuổi thọ của động vật. VI. CỦNG CỐ Bảng liệt kê các loại tập tính và cho HS phân biệt VII. DẶN DÒ - Học bài. - Đọc phần “em có biết”? - Chuẩn bị bài 32: Tập tính của động vật (tt). Phê duyệt của giáo viên hướng dẫn Ngày tháng năm 2010 Giáo sinh ký tên Cóc nhả mồi và thu mình lại tránh ong Cóc phóng lưỡi bắt mồi Cóc nhổm lên